Przejdź do wersji zoptymalizowanej dla osób niewidzących i słabowidzących
Przejdź do wyszukiwarki
Przejdź do menu górnego
Przejdź do treści głównej
Przejdź do menu prawego
Przejdź do mapy serwisu
Przejdź do stopki
Logo Gminy Samborzec
Dane Urzędu:

Urząd Gminy w Samborcu
Samborzec 43
27-650 Samborzec

Dane kontaktowe:

e-mail: sekretariat@samborzec.pl
tel.: 15 831 44 43

 Mapa Gminy Samborzec

Znajdujesz się w: Strona główna / O gminie / Sołectwa / Samborzec
Wydrukuj stronę Poleć znajomemu
x

Zapraszam do obejrzenia strony Samborzec - Sołectwa - O gminie - Gmina Samborzec.

 

Pobierz PDF

Samborzec

 

Sołtys: Świder Stanisław


Samborzec od wschodu graniczy z Polanowem, od południa z Szewcami, od zachodu z Gorzyczanami, od północy z Żukowem i Wielogórą. Południowo-wschodnią granicę wioski stanowi rzeka Koprzywianka.  Przez wioskę przepływa rzeka Gorzyczanka dawniej zwana Samborką, Wiechciówką czy też Barankiem. Samborzec zajmuje powierzchnię 535,86 ha. Zamieszkuje go 440 osób. Przez Samborzec przebiega droga krajowa nr 79 Sandomierz – Kraków.  We wsi Samborzec wyróżniamy następujące części: Łąka i Samborzec Poduchowny.

Samborzec

Samborzec jest stolicą gminy co najmniej od 1835 roku. W XII i XIII wieku w dokumentach nazwę wioski wymieniano jako Samborech, Samborz, Samborzecz. Była to wieś i folwark rycerski w powiecie sandomierskim, gminie i parafii Samborzec.

Do Koprzywnicy w 1185 roku przybyli cystersi (zakonnicy) z Morimond z przyszłym opatem Teodorykiem. Dobrze rozwijającemu się zakonowi zaszkodził najazd Mongołów 10 grudnia 1240 roku. Klasztor i nowo wybudowany kościół został poważnie zniszczony. Aby możliwa była kontynuacja posługi przez mnichów, w połowie XIII wieku Paulus comes de Samborech uposażył klasztor w Koprzywnicy kilkoma wioskami.

Paweł z Samborca był dziedzicem wsi i to za jego czasów w XIII wieku wybudowany został murowany kościół pod wezwaniem Św. Trójcy. Proboszczem kościoła w 1337 roku był Szymon, zaś kolatorami Warsz i Jan herbu Rawa, dziedzic tej i kilku innych w okolicy wiosek. Pleban miał dom osobny, ziemię, ogrody, gaje, łąkę zwaną Kierz i karczmę, z której czynszu płacono jedną grzywnę. Do plebana należała także część jeziora biskupiego między Złotą i Zajezierzem, sadzawka i jedna zagroda.

 We wsi był folwark rycerski, karczma z rolą, z których dziesięcinę wartości 15 grzywien dawano plebanowi z Samborca. W 1384 roku wieś była własnością Krystyna z Samborca. Na sejmie warszawskim w 1563/1564 roku pretensje do tej wsi zgłosiła rodzina Samborzeckich.

Oprócz folwarku na terenie wsi znajdowała się karczma i młyn wodny. Według regulacji poborowej powiatu sandomierskiego z 1578 roku, wieś Samborzec była królewszczyzną. Na terenie gminy znajdowały się trzy wioski nazywane królewszczyznami, będące własnością monarchy: Samborzec, Żuków i Żyć. Niwa pańska folwarku w Samborcu zaczynała się od drogi dworskiej, o miedzę z ogrodem folwarcznym i drogą ku wsi do Szewc. Niwa od granicy szewskiej końcem zaczynała i ciągnęła się wzdłuż pod samą wieś. Do folwarku należały również: niwa zwana za Kosiurem, Kałek, Klin nad Rzeczką, Kopanina i Wielkopole oraz Wielka Łąka i Kałek przy granicy wsi Śmiechowice, z których to łąk zbierano plus minus 112 wozów siana.

Według inwentarza z 1739 roku na folwarku samborzeckim wysiewano: żyto i pszenicę ozimą, oraz jęczmień jary, owies, groch, proso, tatarkę, konopie, siemię lniane, rzepak, soczewicę oraz marchew, pietruszkę, cebulę i buraki.

 Samborzec.Budynek stajni dla koni. Wybudowany przez żołnierzy niemieckich w 1941 roku. Stan na maj 2014 roku.

Budynek stajni dla koni. Wybudowany przez żołnierzy niemieckich w 1941 roku. Stan na maj 2014 roku. Fot. A. Cebula

W 1739 roku od uderzenia pioruna spalił się spichlerz, gumno, obora i inne drewniane budynki, które w późniejszym czasie zostały odbudowane. Na terenie folwarku znajdował się budynek dworu. Wykonany był z drewna z jednym alkierzem, pokryty gontem. Obok budynku dworu stała piekarnia a na dziedzińcu trzy komory oraz trzy stodoły i obora. Przy drodze dworskiej stał browar i winiarnia. Budynki te pokryte były gontem. Obok budynku browaru wybudowano karczmę. Przed browarem od strony rzeki Wiechciówki stał młyn z drewna.

Samborzec dzielił losy Sandomierza. Podczas najazdów Mongołów w XIII wieku wieś została zniszczona i spalona a w czasie potopu szwedzkiego w 1656 roku zrujnowany został murowany kościół. Obecny – wybudowany od nowa w 1691 roku przez ks. Stanisława Umińskiego kanonika i proboszcza był pokryty gontem i posiadał trzy ołtarze. Dopiero w 1728 roku kościół konsekrowano pod wezwaniem Św. Trójcy i Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny.

Samborzec.Kościół parafialny pod wezwaniem Trójcy Przenajświętszej.

Kościół parafialny pod wezwaniem Trójcy Przenajświętszej. Fot. A. Cebula

Na początku XIX wieku poza wsią przy drodze do Koprzywnicy i Jachimowic założono cmentarz. Na początku XX wieku samborzecka parafia liczyła 2221 dusz i należało do niej 8 wiosek. W latach 1597-1602 przeorem klasztoru dominikańskiego św. Jakuba w Sandomierzu był Grzegorz z Samborca. Prowadził działalność kaznodziejską dominikanów w kolegiacie sandomierskiej.

W 1914 roku w Samborcu znajdował się przytułek dla biednych i bezdomnych. We wsi w tym okresie zamieszkiwało 327 osób.

W Samborcu znajdował się sąd gminny okręgowy pierwszy i stopnia podstawowego w Sandomierzu. W 1835 roku dobra Samborca oddzielono od dóbr rządowych miasta Sandomierza i nadano jako majorat generałowi lejtnantowi Olimpijowi Prianisznikowi. W 1864 roku składały się z folwarku: Samborzec, Stodoły, Grocholice, Łopata, Kunice (gmina Wojciechowice) i wójtostwo Bordechów. W skład dóbr wchodziły: wieś Samborzec, wieś Stodoły, wieś Żyć Samborzecka  i wieś Kunice.

Wójtem w Samborcu w 1836 roku był pan Gałuszewski. Po śmierci generała majora Olmpiusza Prianisznikowa w 1841 roku majątek Samborca jako darowizna przeszedł na jego syna – Teodora Prianisznikowa. W jego posiadaniu był folwark, wieś Samborzec i Żyć Samborzecka, karczma na wsi Samborzec i wsi Żyć Samborzecka, młyn wodny w Samborcu, posiadłość probostwa samborzeckiego razem z gruntami szpitalnymi, łącznie 1231 morgów 28 prętów.

Samborzec.Kaplica grobowa rodziny Popielów – właścicieli Zajeziorza i Bystrojowic z końca XIX wieku na cmentarzu w Samborcu.

Kaplica grobowa rodziny Popielów – właścicieli Zajeziorza i Bystrojowic z końca XIX wieku na cmentarzu w Samborcu. Fot. A. Cebula

Za straty spowodowane uwłaszczeniem chłopów ze wsi Szewce w latach 1866-1870 Teodorowi Prianisznikowi przyznano dodatkowe dochody. Sołtysem w Życi Samborzeckiej w 1836 roku był Tomasz Zmyj. W dniu 2 października 1918 roku z wsi Żyć Samborzecka wydzielono część Kolonii Żyć Samborzecka z budynkami prawami i serwitutami. Kolonia należała do wdowy Józefy Świder. Kolonię tę od Józefy Świder kupił Tyburcy Świder z Wielogóry. Przydzielono donacji również w dzierżawę wieś Żuków i folwark Szewce. Następnym właścicielem donacji w Samborcu był generał Eugeniusz Kudrawcew, którego majorat w Samborcu należał do 9 listopada 1918 roku i był największym obszarowo w gminie. Na terenie gminy Samborzec było przynajmniej trzy majoraty. Generał gubernator Kraju Przywiślańskiego Josif Hurko zatwierdził na rok 1892-1894 zarządzających militarno – końskimi gminami w poszczególnych powiatach guberni radomskiej.

W gminie Samborzec zarządzającym był Kazimierz Krzesimowski, który po 1919 roku po likwidacji donacji w Samborcu został zarządcą i dzierżawcą tegoż majątku. Właścicielem dóbr Kazimierz Krzesimowski był do 1944 roku, po nim gospodarstwem zarządzał pan Miłobędzki. W dniu 20 maja 1927 roku w Samborcu zgodnie z rozporządzeniem prezydenta Rzeczpospolitej powołano Państwową Stadninę Koni. W Samborcu hodowane były konie angloarabskie półkrwi.

W 1921 roku w Samborcu powstaje Ochotnicza Straż Pożarna.

W okresie okupacji hitlerowskiej w 1941 roku na terenie łąk i pastwisk byłego majątku w Samborcu, żołnierze i dowództwo żandarmerii niemieckiej zgromadziło około 2 600 sztuk koni. Po odpoczynku i popasie konie przetransportowano na front wschodni pod Stalingrad. Na terenie gminy w 1941 roku były 3 młyny motorowe i 12 wiatraków (młynów wietrznych).

Funkcjonowało 7 szkół powszechnych: Skotniki, Samborzec, Złota, Wielogóra, Zawierzbie, Zajeziorze i Milczany. W 1943 roku na terenie szkoły w Samborcu żandarmi rozstrzelali 10 polskich zakładników przywiezionych przez gestapowców z Ostrowca Świętokrzyskiego.

W latach siedemdziesiątych ubiegłego wieku w miejscowości Samborzec funkcjonował kiosk „Ruchu”, „Klub Rolnika”, punkt skupu owoców i warzyw GS „Samopomoc Chłopska”, punkt usługowy radiowo-telewizyjny. Majątek i grunty ziemskie byłej stadniny koni przejęła Agencja Rolna Spółki Rady Państwa. Utworzono Stację Hodowli Roślin Ogrodowych. W dalszym ciągu funkcjonowała stadnina koni. W gospodarstwie hodowano również krowy mleczne. W 1975 roku nastąpił spadek hodowli koni na terenie gminy. Wtorek był dniem, w którym na placu GS w Samborcu odbywał się skup zwierząt.

W 1972 roku w wydzierżawionym prywatnym domu pana Drabowicza uruchomiono punkt kasowy Banku Spółdzielczego w Sandomierzu. Z czasem otwarto Oddział Banku Spółdzielczego w Samborcu, który aktualnie ulokowany jest w nowo przebudowanej auli budynku Urzędu Gminy. W celu zorganizowania sportowej grupy młodzieży w Samborcu w 1947 roku zawiązuje się Ludowy Zespół Sportowy, który działa nadal i odnosi sukcesy. W 1974 roku na placu towarów masowych zainstalowano wagę samochodowo–wozową. W czerwcu 1975 roku został wybudowany zakład gastronomiczny „Zagłoba”, który w 1978 roku osiągnął obroty w wysokości 2 121 000 złotych.

Samborzec.W głębi budynek restauracji „Zagłoba” z 1967 roku.

W głębi budynek restauracji „Zagłoba” z 1967 roku. Fot. Archiwum

 W 1976 roku wybudowano dwa bloki mieszkalne dla 18 rodzin pracujących w Zakładzie Stacji Nasienno-Szkółkarskiej. W tymże roku w Urzędzie Pocztowym dokonano wymiany przestarzałej centrali telefonicznej. Poczta w Samborcu funkcjonowała już w okresie międzywojnia.

 Pierwsze budynki poczty w Samborcu znajdowały się kolejno w trzech prywatnych domach. Aktualnie Urząd Pocztowy ulokowany jest w budynku Urzędu Gminy w Samborcu.

Budynek Urzędu Gminy w Samborcu. Na prawo budynek Banku Spółdzielczego.

Budynek Urzędu Gminy w Samborcu. Na prawo budynek Banku Spółdzielczego. Fot. A. Cebula

 W związku z wdrożeniem nowej reformy szkolnictwa Szkoła Podstawowa w Samborcu od 1976 roku zmieniła nazwę na Zbiorcza Szkoła Gminna w Samborcu. Od września 1974 roku w Samborcu funkcjonowała Zasadnicza Szkoła Rolnicza, w której w 1976 roku pobierało naukę 41 uczniów.

Zespół Publicznych Placówek Oświatowych. Publiczne Gimnazjum w Samborcu.

Zespół Publicznych Placówek Oświatowych. Publiczne Gimnazjum w Samborcu. Fot. A. Cebula

 Funkcję sołtysa w Samborcu w latach 1930-1934 piastował Jan Marzec, z kolei sołtysem wsi do 1939 roku był Wincenty Misiuda. W czasie okupacji niemieckiej funkcję sołtysa pełnił Jan Stefański, po nim kolejno sołtysami wsi byli: Jan Kołodziej, Władysław Pawłowski, Jan Biesiada, Jan Paluch, Józef Garnuszek, Jan Paluch (dwukrotnie). Aktualnie funkcję sołtysa wsi Samborzec piastuje Stanisław Świder.

W ostatnich dwudziestu latach w Samborcu powstały nowe sklepy, firmy i zakłady. Na terenie wioski funkcjonują dwie prywatne apteki: Bożeny Długosz Ibrahim i Marianny Chmiel.

W 2011 roku tuż obok budynku Urzędu Gminy wybudowano nowy, piękny, piętrowy budynek z przeznaczeniem na Samodzielny Publiczny Zakład Opieki Zdrowotnej w Samborcu. W byłym budynku Urzędu Gminy po dokonaniu adaptacji od 1991 roku funkcjonuje sklep i kwiaciarnia Teresy Potęgi. Drugą kwiaciarnię i sklep przemysłowo – chemiczny w Samborcu od dziesięciu lat prowadzi Aneta Malinowska. W prywatnym pomieszczeniu Wiesława Jarosza znajduje się sklep motoryzacyjny „SAMCAR”. W bliskiej odległości sklepu od 2005 roku funkcjonuje salonik fryzjerski, który prowadzi Bernadetta Zych. Od września 2014 roku przy placu składu materiałów masowych w budynku byłego sklepu GS Krzysztof Ozga prowadzi bar „Kebab”. W byłym pawilonie zakładu gastronomicznego „Zagłoba” otwarto delikatesy „Centrum”.

W wydzierżawionym pomieszczeniu budynku remizy strażackiej prywatny sklep spożywczy od 1997 roku prowadzi Dariusz Sieradzki. Również samoobsługowy sklep spożywczo-przemysłowy od 2000 roku w prywatnym domu prowadzi Stefan Czarnecki. U podnóża skarpy kościelnej w 2014 roku otwarto sklep spożywczy „SPAR”. Przy drodze krajowej nr 79 w pobliżu tego sklepu skład ze środkami ochrony roślin i nawozami prowadzi pan Socha. Na dawnym placu i składzie towarów masowych funkcjonuje sklep i skład z materiałami budowlanymi oraz skład węgla. A W jednym z budynków na tym placu mieści się zakład wulkanizacyjny „Serwis Trak”. Całością zarządza i kieruje Michał Pełka.

Od kwietnia 2014 roku na terenie gruntów byłej Państwowej Stadniny Koni w nowo wybudowanych pomieszczeniach biurowo-socjalnych z całym niezbędnym zapleczem technicznym i sprzętowym funkcjonuje przeniesiony z Sandomierza Zarząd Dróg Powiatowych w Sandomierzu z siedzibą w Samborcu. Po przeciwnej stronie drogi wjazdowej na teren byłego PGR-u na wydzielonym placu funkcjonuje restauracja „Joanna”.

Za budynkiem Urzędu Gminy w stronę wałów rzeki Koprzywianki znajduje się kompleks i zaplecze sportowe ze stadionem włącznie. Za obiektami sportowymi w kierunku wałów rzeki Koprzywianki znajduje się największy zakład Przetwórstwa Owoców na terenie gminy “ SAMBOR” Sp. z o.o. Sieć dróg powiatowych i w ogromnej większości gminnych została w ostatnich latach wyremontowana i położono nowy asfalt.

Miejscowa ludność należy do parafii kościoła pod wezwaniem Trójcy Przenajświętszej w Samborcu. Na terenie wioski znajdują się dwie figury Matki Boskiej Niepokalanej, pięć krzyży przydrożnych i kaplica pod wezwaniem św. Józefa.

Samborzec.Kaplica pod wezwaniem św. Józefa z 1958 roku. W oddali widoczny budynek starej plebanii.

Kaplica pod wezwaniem św. Józefa z 1958 roku. W oddali widoczny budynek starej plebanii. Fot. A. Cebula

 

  • SWISS Contribution
  • Lokalna Grupa Działania
  • Wrota Świętokrzyskie
  • ŚBRR
  • SISMS
  • WKU Sandomierz
  • Punkt Informacji (Zapytaj o fundusze europejskie)
  • ARiMR
  • ARR
  • ISOK
  • Mikroporady
  • Czyste powietrze
  • 500plus
  • System informacji przestrzennej województwa świętokrzyskiego
  • DKK
  • CEIDG

Dane

Gmina Samborzec
Samborzec 43, 27-650 Samborzec
NIP: 864-175-83-50

Tel: 15 831 44 43
Fax: 15 831 44 43- wew. 20 (w godzinach pracy Urzędu)
Email: sekretariat@samborzec.pl
ePUAP: /8530fnabpw/skrytka

Statystyki

Licznik odwiedzin:
1787216
Dzisiaj:
135
Gości on-line:
2
Twoje IP:
54.162.139.217

Newsletter

Jeżeli chcesz być informowany o aktualnościach w serwisie, podaj swój adres e-mail.
Poprawny HTML 4.01 Transitional Poprawny arkusz CSS Poprawne kodowanie UTF-8 Strona zgodna z WCAG 2.0 AA
projekt i hosting: INTERmedi@ | zarządzane przez: CMS - SPI
Niniejszy serwis internetowy stosuje pliki cookies (tzw. ciasteczka). Informacja na temat celu ich przechowywania i sposobu zarządzania znajduje się w Polityce prywatności.
Jeżeli nie wyrażasz zgody na zapisywanie informacji zawartych w plikach cookies - zmień ustawienia swojej przeglądarki.
Zamknij