Przejdź do wersji zoptymalizowanej dla osób niewidzących i słabowidzących
Przejdź do wyszukiwarki
Przejdź do menu górnego
Przejdź do treści głównej
Przejdź do menu prawego
Przejdź do mapy serwisu
Przejdź do stopki
Logo Gminy Samborzec
Dane Urzędu:

Urząd Gminy w Samborcu
Samborzec 43
27-650 Samborzec

Dane kontaktowe:

e-mail: sekretariat@samborzec.pl
tel.: 15 831 44 43

 Mapa Gminy Samborzec

Wydrukuj stronę Poleć znajomemu
x

Zapraszam do obejrzenia strony Jachimowice - Sołectwa - O gminie - Gmina Samborzec.

 

Pobierz PDF

Jachimowice

 

Sołtys: Maria Wrona


Jachimowice to wieś położona na rubieży gminy Samborzec, na styku wsi Postronna (gmina Klimontów), Trzykosy i Gnieszowice (gmina Koprzywnica) oraz Janowice i Ryłowice (gmina Samborzec). Przez wieś przebiega droga powiatowa nr 0800T Jachimowice-Samborzec, droga wojewódzka nr 758 Koprzywnica-Klimontów oraz pięć dróg gminnych prowadzących kolejno do Janowic, Postronnej, Trzykos, Kolonii i Starej Wsi.


Jachimowice

Pierwsze wzmianki o tej miejscowości pochodzą z 1337 roku, kiedy to wieś Jachimowice uposażała dziesięcinami mały kościółek w Chobrzanach konsekrowany przez krakowskiego biskupa Jana Grota. Wcześniej Jachimowice należały do „stołu biskupiego”.

Nazwa miejscowości wywodząca się od hebrajskiego imienia Joachim zmieniała się na przestrzeni wieków. Prawdopodobnie Joachim był właścicielem lub założycielem wioski (osady). Wcześniej wieś zwano Jachymowicami jak też Jakimowicami. Jan Długosz, pisząc w 1473 roku o wsi Jachimowice, wspomina o trzech właścicielach (dziedzicach) tej miejscowości. Nie wymienia jednak ich nazwisk. Być może Jachimowice drogą spadku przeszły w ręce trzech właścicieli. W końcu XV wieku Jachimowice znajdowały się w rękach Stanisława Lipnickiego herbu Hołobok, w kolejnych latach należały już do rodziny Czartowskich a w końcu XVII wieku do Złowadzkich.

W 1921 roku podczas spisu powszechnego ludności w Jachimowicach odnotowano dwa osiedla: Jachimowice Folwark i Jachimowice Wieś. Obie te części aż do 1972 roku należały do gminy Klimontów. Na terenie folwarku było 4 domy mieszkalne i 63 mieszkańców, natomiast we wsi było 12 domów i 83 mieszkańców.

Według przynależności kościelnej, mieszkańcy wsi Jachimowice należą do parafii św. Jana Ewangelisty i św. Marty w Chobrzanach. Wyjątek stanowiły lata 1865-1874, kiedy to Jachimowice należały do parafii św. Floriana w Koprzywnicy.

W 1827 roku w Jachimowicach było 13 domów i zamieszkiwało 60 mieszkańców. Natomiast na początku XX wieku wieś liczyła 154 mieszkańców, którzy zamieszkiwali w 17 domach, a wieś zajmowała 416 mórg ziemi dworskiej i 88 mórg ziemi włościańskiej.

 Obecnie Jachimowice zajmują powierzchnię 271,33 hektarów i zamieszkuje w niej 210 osób, w tym 102 kobiety i 108 mężczyzn. Sołtysem wioski kilku kadencji był Zdzisław Grzesiak. Aktualnie po lutowych wyborach w 2015 roku sołtysem wioski jest Maria Wrona.

 W drugiej połowie XIX wieku po uwłaszczeniu ziemi przez cara Rosji w 1864 roku, Jachimowice w ilości 4/5 powierzchni należały do rodziny Stefana, a następnie Zofii i Bronisława Oppeln-Bronikowskich herbu Bosak (osęk) na czerwonym polu tarczy. Jak mówi tradycja, jeden z członków rodziny używał bosaka jako broni w walce w czasie bitwy pod Legnicą.

Dwór w Jachimowicach stał pośrodku wsi nad rzeką Kępianką, która jest dopływem Gorzyczanki. Źródła tej rzeczki wypływają z miejscowości Kępie (Borek). W obrębie budynku dworskiego wzdłuż rzeczki znajdowało się 5 stawów rybnych, z których jeden przylegał aż do wału kolejki wąskotorowej. Budynek dworu z zewnątrz był otynkowany, posiadał ciekawą architektonicznie rozbudowaną symetrycznie zabudowę. Do wnętrza prowadziły dwa wejścia. Jedno od strony zachodniej z kierunku na Postronną, a drugie główne w kierunku na wieś Janowice Budynek we wnętrzu posiadał dwie duże reprezentacyjne sale i kilka innych pokoi i pomieszczeń różnej wielkości.

Dwór Bronisława i Zofii Bronikowskich w Jachimowicach.

Dwór Bronisława i Zofii Bronikowskich w Jachimowicach. Zdjęcie z lat okupacji. Fot. Archiwum.

Wokoło dworu rozpościerał się XIX wieczny park, aktualnie zaniedbany, pomimo że objęty jest ochroną konserwatorską nr. rej. 711 z 20 XII 1957 roku. Z pięknego niegdyś starodrzewu do dziś zachowała się jedynie ok. 150-letnia lipa, która jako jedyna objęta jest ochroną jako pomnik przyrody.

W czasie II wojny światowej dwór w Jachimowicach był zaangażowany w działalność konspiracyjną. Właściciel Jachimowic Bronisław Bronikowski pełnił funkcję skarbnika „uprawy”, tzn. opodatkowania się okolicznych ziemian na rzecz Podziemnego Państwa Polskiego. Dwór był schronieniem dla wielu oficerów wojskowych, konspiratorów, partyzantów i przesiedleńców z zachodu Polski. Nie sposób wymienić wszystkich. Państwo Bronikowscy byli dobrymi i gościnnymi ludźmi. Dziedzic nade wszystko lubił konie.

Po wyzwoleniu dekretem PKWN z września 1944 roku większość majątku dworskiego Bronikowskich znacjonalizowano i rozparcelowano pomiędzy drobnych i małorolnych chłopów z okolicznych wiosek. Pozostałą część, ziemię, budynki i budowle dworskie oddano Rolniczej Spółdzielni Produkcyjnej w Jachimowicach oraz Gminnej Spółdzielni „Samopomoc Chłopska” z przeznaczeniem na magazyny, w których składowano towary masowe, wykorzystując do tego celu transport kolejką wąskotorową.

Teren Jachimowic od sierpnia 1944 do stycznia 1945 roku zajmowało wojsko radzieckie. W czasie zdobywania przyczółka baranowsko-sandomierskiego nad Jachimowicami lotnictwo niemieckie zestrzeliło dwa radzieckie samoloty wojskowe. Jeden z pilotów radzieckich przeżył, lądując ze spadochronem, drugi zaś zginął w płonącym samolocie. Na skraju Jachimowic pomiędzy wsiami Jachimowice, Trzykosy i Postronna żołnierze radzieccy (kompanie karne) w 1944 r. zbudowali polowe lotnisko wojskowe, natomiast dla potrzeb dowozu amunicji i zaopatrzenia na front, rozbudowali kolejkę wąskotorową, przedłużając jej długość przez Nawodzice, Budy do Bogorii Staszowskiej, Staszowa i dalej do Jędrzejowa w jedną stronę oraz do Koprzywnicy i Tarnobrzega w drugą. Kolejkę wąskotorową z Włostowa do Jachimowic w latach 1922 -1924 do przewozu buraków cukrowych koleją do cukrowni „Włostów” zbudował właściciel Włostowa – Karski.

Na trasie Jachimowice – bocznica cukrowni „Włostów” kursowała lokomotywa spalinowa Wis150-6032. Układ torowy kolejki w Jachimowicach z bocznicami wynosił 1 156 metrów długości całkowitej, a stacja w Jachimowicach była ważnym węzłem kolejowym na tej trasie. Wybudowanie kolejki przyczyniło się do znacznego rozwoju gospodarczego okolicznych miejscowości.

W początku lat 80-ych ubiegłego wieku tory kolejki od Koprzywnicy do Jachimowic zdemontowano. W 1994 roku całkowicie zlikwidowano kolejkę do Włostowa a tory rozebrano. Były one własnością cukrowni „Włostów”.

Budynek stacji kolejowej w Jachimowich stoi na placu przy drodze Klimontów- Koprzywnica do chwili obecnej i należy do osoby prywatnej.

Jachimowice.Budynek byłej stacji kolejki wąskotorowej z 1954 roku.

Budynek byłej stacji kolejki wąskotorowej z 1954 roku. Od lewej: dyżurka, za nią kasa biletowa, obok pokój zawiadowcy i pokój gościnny. Aktualnie budynek zamieszkały przez Honoratę i Dariusza Pruś. Stan na wrzesień 2014 roku. Fot. A. Cebula.

 Na rozwidleniu dróg prowadzących do Koprzywnicy, Klimontowa i Samborca stały budynki dla służby dworskiej tzw. czworaki. Dziś już nie istnieją. Zostały rozebrane. Aktualnie Jachimowice to wieś składająca się z Kolonii Jachimowice i Starej Wsi, na której wyróżnić można następujące nazwy obiektów fizjograficznych: Dworskie, Kąty, na Plasce, Piaśnica ( jako piaskownica), Przydatki, za Olszynami czy Zbiorowiec.

Ziemia w Jachimowicach jest w różnych klasach i jakości. Uprawiane są tu głównie warzywa i jabłoniowo-wiśniowe sady owocowe. W 1948 roku we wsi założono linię telefoniczną. Była to jedna z pierwszych linii telefonicznych na terenie gminy. Łączyła wieś Jachimowice z Bogorią Staszowską.

Jachimowice od 1973 roku należą do gminy Samborzec (powiat sandomierski, województwo świętokrzyskie). Do 31 grudnia 1972 roku wioska należała do gminy Klimontów.

23 września 1973 roku na posiedzeniu Gminnej Rady Narodowej w Samborcu uhonorowano dwóch zasłużonych rolników z tej wioski. Złotym Krzyżem Zasługi udekorowano Józefa Modrasa a Odznaką Zasłużonego Pracownika Rolnictwa - Zdzisława Twaroga. W Jachimowicach do 1957 roku znajdowała się 9 arowa działka rolna zwana „sołtysówką”. Działkę użytkował sołtys wsi. Było to jego uposażenie za wykonywaną pracę. Została ona sprzedana w 1957 roku. Nabywcą działki została Gminna Spółdzielnia „Samopomoc Chłopska” w Sandomierzu.

W 1955 roku wieś zelektryfikowano, a gaz ziemny do mieszkań doprowadzono w 1988 roku.

W Jachimowicach znajduje się Krzyż metalowy na prywatnej posesji Marii Wrony z Jachimowic przy drodze powiatowej Samborzec – Klimontów w bliskiej odległości od skrzyżowania z drogą Koprzywnica – Klimontów, obok przystanku PKS.

Krzyż metalowy. Fundator Zofia i Bronisław Bronikowscy – właściciele majątku w Jachimowicach.

Krzyż metalowy. Fundator Zofia i Bronisław Bronikowscy – właściciele majątku w Jachimowicach. Stan na 2012 rok. Fot..A.Cebula

Krzyż metalowy. Fundator Zofia i Bronisław Bronikowscy – właściciele majątku w Jachimowicach.

 Krzyż metalowy. Fundator Zofia i Bronisław Bronikowscy – właściciele majątku w Jachimowicach. Stan na 2015 rok. Fot..A.Cebula

  • SWISS Contribution
  • Lokalna Grupa Działania
  • Wrota Świętokrzyskie
  • ŚBRR
  • SISMS
  • WKU Sandomierz
  • Punkt Informacji (Zapytaj o fundusze europejskie)
  • ARiMR
  • ARR
  • ISOK
  • Mikroporady
  • Czyste powietrze
  • 500plus
  • System informacji przestrzennej województwa świętokrzyskiego
  • DKK
  • CEIDG

Dane

Gmina Samborzec
Samborzec 43, 27-650 Samborzec
NIP: 864-175-83-50

Tel: 15 831 44 43
Fax: 15 831 44 43- wew. 20 (w godzinach pracy Urzędu)
Email: sekretariat@samborzec.pl
ePUAP: /8530fnabpw/skrytka

Statystyki

Licznik odwiedzin:
1426470
Dzisiaj:
461
Gości on-line:
1
Twoje IP:
54.224.200.104

Newsletter

Jeżeli chcesz być informowany o aktualnościach w serwisie, podaj swój adres e-mail.
Poprawny HTML 4.01 Transitional Poprawny arkusz CSS Poprawne kodowanie UTF-8 Strona zgodna z WCAG 2.0 AA
projekt i hosting: INTERmedi@ | zarządzane przez: CMS - SPI
Niniejszy serwis internetowy stosuje pliki cookies (tzw. ciasteczka). Informacja na temat celu ich przechowywania i sposobu zarządzania znajduje się w Polityce prywatności.
Jeżeli nie wyrażasz zgody na zapisywanie informacji zawartych w plikach cookies - zmień ustawienia swojej przeglądarki.
Zamknij